دانشنامه جامع بالینی و راهنمای مصرف برمهگزین
اطلاعات علمی یکتا و ساختاریافته بر اساس مونوگراف‌های بین‌المللی (WHO ATC, Drugs.com, Medscape, DailyMed)
۱. بارداری (مصرف در بارداری صرفاً با تجویز پزشک): مصرف برمهگزین در دوران بارداری (به‌ویژه سه‌ماهه اول) تنها در صورت تشخ
۲. شیردهی (سازگار با شیردهی در دوز درمانی کوتاه‌مدت): در دوزهای درمانی استاندارد و کوتاه‌مدت با شیردهی سازگار است. [۱، ۳
معرفی، مکانیسم اثر و موارد مصرف
۱برمهگزین پیوندهای چسبنده خلط غلیظ ریه و سینوس‌ها را شکسته و با رقیق و روان کردن ترشحات، خروج خلط با سرفه را آسان می‌کند. [۱][۴]
دپلیمریزاسیون رشته‌های موکوپلی‌ساکاریدی اسیدی خلط و تحریک ترشح سورفاکتانت ریوی توسط پنوموسیت‌های نوع II که ویسکوزیته خلط را کاهش داده و حرکت مژک‌های تنفسی را تقویت می‌کند. [۲][۳][۵]
مدت زمانی که طول می‌کشد تا اولین علائم اثر درمانی دارو در بدن ظاهر شود.
زمانی که غلظت دارویی در پلاسما و بافت هدف به بالاترین حد اثربخشی می‌رسد.
طول دوره فعال بودن اثر درمانی دارو در بدن قبل از متابولیسم و دفع نهایی.
موارد مصرف تایید شده (Approved Indications)
- درمان موکولیتیک (رقیق‌کننده خلط) در بیماری‌های حاد و مزمن برونش و ریه همراه با ترشحات غلیظ و چسبنده (برونشیت حاد و مزمن، برونشکتازی) [۱][۲][۵]
- تسهیل تخلیه ترشحات موکوسی در سینوزیت حاد و مزمن و التهاب مجاری تنفسی فوقانی [۱][۲][۵]
کاربردهای غیر تایید شده (پژوهشی و بالینی)
مورد غیر تایید شده رایجی برای این دارو ثبت نشده است.
مقدار و نحوه مصرف و نکات طلایی
۲۸ تا ۱۶ میلیگرم خوراکی سه بار در روز (معادل ۱ تا ۲ عدد قرص ۸ میلیگرم هر ۸ ساعت، یا ۱۰ تا ۲۰ میلیلیتر شربت ۴mg/5mL هر ۸ ساعت) بعد از غذا همراه با یک لیوان پر آب (حداکثر ۴۸ میلیگرم در روز) (مدت درمان: ۵ تا ۱۰ روز بر اساس پاسخ بالینی) [۱][۲][۵]
عدم ذکر برتری خاص در منابع (ترجیحاً با آب) (هیچ یک از منابع مورد مطالعه اشاره‌ای به برتری مصرف دارو با غذا یا شکم خالی نکرده‌اند (طبق قاعده کلی [۱۱] مصرف با آب باعث اثربخشی سریع‌تر میشود). (مصرف همراه با یک لیوان آب کامل توصیه میشود).)
بلع با یک لیوان آب (نصف کردن فقط در قرص‌های خط‌دار) (همواره دارو را با یک لیوان کامل آب ساده میل نمایید.)
به محض یادآوری نوبت فراموش‌شده را مصرف کنید؛ اما اگر به زمان نوبت بعدی نزدیک شده‌اید، نوبت فراموش‌شده را رها کرده و هرگز دو دوز را همزمان مصرف نکنید.
طبق فواصل منظم روزانه (کنترل بهینه علائم شبانه و روزانه.)
عوارض جانبی، احتیاط و منع مصرف
عوارض شایع و جدی، بارداری و شیردهی، و موارد منع مصرف مطلق
عوارض شایع و موقت (گذرا)
عوارض مهم و نیازمند مراجعه به پزشک
۱. بارداری
۱. بارداری (مصرف در بارداری صرفاً با تجویز پزشک): مصرف برمهگزین در دوران بارداری (به‌ویژه سه‌ماهه اول) تنها در صورت تشخیص ضرورت بالینی توسط پزشک مجاز است. [۱][۳][۵]
۲. شیردهی
۲. شیردهی (سازگار با شیردهی در دوز درمانی کوتاه‌مدت): در دوزهای درمانی استاندارد و کوتاه‌مدت با شیردهی سازگار است. [۱][۳]
موارد منع مصرف مطلق (افرادی که نباید این دارو را مصرف کنند)
- زخم پپتیک فعال معده یا اثنی‌عشر (در شکل خوراکی موکولیتیک‌ها با احتیاط/ممنوعیت مصرف شود)
تداخلات دارویی و غذایی
۴تداخلات مهم و شدید (مصرف همزمان نیازمند احتیاط ویژه یا ممنوع)
تداخل مهمپیامد بالینی: • ۱. شیر و لبنیات (بدون تداخل): مصرف شیر و لبنیات تداخل منفی با جذب گوارشی این دارو ندارد. • ۲. چای و قهوه (کافئین) (بدون تداخل مستقیم): مصرف متعادل چای و قهوه تداخلی ندارد، اما دارو را همواره با آب ساده میل نمایید. • ۳. الکل (ممنوع در طول دوره درمان): مصرف الکل عوارض جانبی سیستمیک یا کبدی/گوارشی دارو را تشدید کرده و در طول درمان ممنوع است.
منابع و مراجع علمی شماره‌گذاری‌شده در متن — برمهگزین (Bromhexine)
- [۱]
- [۲]
- [۳]
- [۴]
- [۵]
- [۶]فارماکوپه ایران: فهرست رسمی دارویی ایران و سامانه تیتک سازمان غذا و دارو (IFDA) — کد ژنریک: 00176 | کد جهانی WHO ATC: R03AC02 (Bromhexine).