دانشنامه جامع بالینی و راهنمای مصرف کاپتوپریل
اطلاعات علمی یکتا و ساختاریافته بر اساس مونوگراف‌های بین‌المللی (WHO ATC, Drugs.com, Medscape, DailyMed)
۱. بارداری (ممنوعیت مطلق در بارداری (خطر آسیب جدی جنینی!)): مصرف کاپتوپریل در دوران بارداری باعث آسیب جدی کلیوی جنین و ا
۲. شیردهی (سازگار با شیردهی در دوز درمانی با نظر پزشک): ترشح کاپتوپریل در شیر مادر بسیار اندک است و در دوزهای استاندارد
معرفی، مکانیسم اثر و موارد مصرف
۱قرص کاپتوپریل با مهار اثر هورمون تنگ‌کننده عروق (آنژیوتانسین II)، رگ‌های خونی را شل کرده، فشار خون را پایین می‌آورد، بار کاری قلب را در نارسایی قلبی کم می‌کند و از دفع پروتئین از کلیه‌ها (به‌ویژه در بیماران دیابتی) محافظت می‌نماید. [۱][۴]
مهار رقابتی آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE) که تبدیل آنژیوتانسین I به آنژیوتانسین II (منقبض‌کننده قوی عروقی و محرک ترشح آلدوسترون) را مسدود کرده و همزمان تجزیه برادی‌کینین (گشادکننده عروق) را مهار می‌کند. [۲][۳][۵]
مدت زمانی که طول می‌کشد تا اولین علائم اثر درمانی دارو در بدن ظاهر شود.
زمانی که غلظت دارویی در پلاسما و بافت هدف به بالاترین حد اثربخشی می‌رسد.
طول دوره فعال بودن اثر درمانی دارو در بدن قبل از متابولیسم و دفع نهایی.
موارد مصرف تایید شده (Approved Indications)
- کنترل پرفشاری خون شریانی (Hypertension) جهت کاهش خطر سکته مغزی، سکته قلبی و نارسایی کلیوی [۱][۲][۵]
- مدیریت نارسایی مزمن قلبی، آنژین صدری (بیماری عروق کرونر) و محافظت از کلیه در بیماران دیابتی (کاهش پروتئینوری) [۱][۲]
- تنظیم ضربان قلب، کاهش بار کاری عضله میوکارد و پیشگیری از بازسازی نامطلوب بطن چپ پس از سکته قلبی [۲][۳][۵]
کاربردهای غیر تایید شده (پژوهشی و بالینی)
مورد غیر تایید شده رایجی برای این دارو ثبت نشده است.
مقدار و نحوه مصرف و نکات طلایی
۲۱۲.۵ تا ۵۰ میلیگرم ۲ تا ۳ بار در روز (۱ ساعت قبل از غذا؛ در اورژانس فشار خون ۲۵mg زیرزبانی طبق دستور پزشک) (مدت درمان: درمان نگهدارنده مستمر و طولانی‌مدت تحت نظر متخصص قلب و داخلی) [۱][۲][۵]
با شکم خالی (۱ ساعت قبل یا ۲ ساعت بعد از غذا) (غذا جذب کاپتوپریل را ۳۰ تا ۴۰ درصد کاهش می‌دهد؛ ۱ ساعت قبل از غذا مصرف شود.)
بلع با یک لیوان آب (نصف کردن فقط در قرص‌های خط‌دار) (همواره دارو را با یک لیوان کامل آب ساده میل نمایید.)
به محض یادآوری نوبت فراموش‌شده را مصرف کنید؛ اما اگر به زمان نوبت بعدی نزدیک شده‌اید، نوبت فراموش‌شده را رها کرده و هرگز دو دوز را همزمان مصرف نکنید.
در ساعات ثابت روزانه طبق دستور متخصص قلب (کنترل پیوسته ۲۴ ساعته همودینامیک.)
عوارض جانبی، احتیاط و منع مصرف
عوارض شایع و جدی، بارداری و شیردهی، و موارد منع مصرف مطلق
عوارض شایع و موقت (گذرا)
عوارض مهم و نیازمند مراجعه به پزشک
۱. بارداری
۱. بارداری (ممنوعیت مطلق در بارداری (خطر آسیب جدی جنینی!)): مصرف کاپتوپریل در دوران بارداری باعث آسیب جدی کلیوی جنین و الیگوهیدرآمنیوس (کاهش مایع آمنیوتیک) میشود و به محض اطلاع از بارداری باید تحت نظر پزشک قطع و با داروی ایمن بارداری جایگزین گردد. [۱][۳][۵]
۲. شیردهی
۲. شیردهی (سازگار با شیردهی در دوز درمانی با نظر پزشک): ترشح کاپتوپریل در شیر مادر بسیار اندک است و در دوزهای استاندارد درمانی تحت نظر پزشک با شیردهی سازگار است. [۱][۳]
موارد منع مصرف مطلق (افرادی که نباید این دارو را مصرف کنند)
- دوران بارداری، تنگی دوطرفه شریان کلیوی، هایپرکالمی شدید و سابقه آنژیوادم
تداخلات دارویی و غذایی
۴تداخلات مهم و شدید (مصرف همزمان نیازمند احتیاط ویژه یا ممنوع)
تداخل مهمپیامد بالینی: افزایش خطرناک پتاسیم خون (هایپرکالمی و ایست قلبی) و نارسایی حاد کلیه [۱][۲][۵]
منابع و مراجع علمی شماره‌گذاری‌شده در متن — کاپتوپریل (Captopril)
- [۱]Drugs.com: https://www.drugs.com/captopril.html#dosage
- [۲]
- [۳]
- [۴]
- [۵]
- [۶]فارماکوپه ایران: فهرست رسمی دارویی ایران و سامانه تیتک سازمان غذا و دارو (IFDA) — کد ژنریک: 00205 | کد جهانی WHO ATC: C09AA01 (Captopril).