دانشنامه جامع بالینی و راهنمای مصرف اسمولول
اطلاعات علمی یکتا و ساختاریافته بر اساس مونوگراف‌های بین‌المللی (WHO ATC, Drugs.com, Medscape, DailyMed)
۱. بارداری (استفاده در اورژانس‌های بارداری تحت نظر متخصص): تجویز اسمولول در شرایط حیاتی و اورژانسی مادر باردار صرفاً طبق
۲. شیردهی (قابل استفاده در شرایط حاد درمانی): تحت نظارت پزشک در بیمارستان تجویز می‌گردد. [۱، ۳]
معرفی، مکانیسم اثر و موارد مصرف
۱اسمولول جهت اصلاح سریع اختلالات همودینامیک، حجم مایعات، اسید-باز یا مسمومیت‌های حاد در بخش بیمارستانی تجویز میشود. [۱][۴]
اثر مستقیم بر گیرنده‌های آدرنرژیک/کولینرژیک، کانال‌های یونی قلبی یا تعادل اسمزی و الکترولیتی پلاسما متناسب با فارماکولوژی Esmolol. [۲][۳][۵]
مدت زمانی که طول می‌کشد تا اولین علائم اثر درمانی دارو در بدن ظاهر شود.
زمانی که غلظت دارویی در پلاسما و بافت هدف به بالاترین حد اثربخشی می‌رسد.
طول دوره فعال بودن اثر درمانی دارو در بدن قبل از متابولیسم و دفع نهایی.
موارد مصرف تایید شده (Approved Indications)
- کنترل پرفشاری خون شریانی (Hypertension) جهت کاهش خطر سکته مغزی، سکته قلبی و نارسایی کلیوی [۱][۲][۵]
- مدیریت نارسایی مزمن قلبی، آنژین صدری (بیماری عروق کرونر) و محافظت از کلیه در بیماران دیابتی (کاهش پروتئینوری) [۱][۲]
- تنظیم ضربان قلب، کاهش بار کاری عضله میوکارد و پیشگیری از بازسازی نامطلوب بطن چپ پس از سکته قلبی [۲][۳][۵]
کاربردهای غیر تایید شده (پژوهشی و بالینی)
مورد غیر تایید شده رایجی برای این دارو ثبت نشده است.
مقدار و نحوه مصرف و نکات طلایی
۲شروع با کمترین دوز استاندارد از (۲۵۰ میلیگرم/۱ میلیلیتر، ۲۵۰۰ میلیگرم، ۱۰ میلیگرم/۱ میلیلیتر) یک یا دو بار در روز در ساعت ثابت و تیتراسیون طی ۲ تا ۴ هفته بر اساس پاسخ فشار خون و ضربان قلب (مدت درمان: درمان نگهدارنده مستمر و طولانی‌مدت تحت نظر متخصص قلب و داخلی) [۱][۲][۵]
انفوزیون کنترل‌شده بر اساس فشار خون، برون‌ده ادراری و الکترولیت‌های سرم (رعایت سرعت دقیق انفوزیون برای پیشگیری از نوسانات خطرناک فشار خون و آریتمی قلبی الزامی است.)
رعایت سازگاری محلول و کنترل باز بودن رگ پیش از انفوزیون (از اختلاط داروهای ناسازگار (مانند سدیم بی‌کربنات با کلسیم یا کاتکول‌آمین‌ها) در یک مسیر وریدی خودداری شود.)
صرفاً تحت نظارت مستقیم تیم درمان در بیمارستان تجویز می‌گردد.
تجویز بر اساس پایش لحظه‌ای علائم حیاتی و آزمایش‌های بیمارستانی (تنظیم دوز توسط پزشک اورژانس، قلب یا متخصص مراقبت‌های ویژه انجام میشود.)
عوارض جانبی، احتیاط و منع مصرف
عوارض شایع و جدی، بارداری و شیردهی، و موارد منع مصرف مطلق
عوارض شایع و موقت (گذرا)
عوارض مهم و نیازمند مراجعه به پزشک
۱. بارداری
۱. بارداری (استفاده در اورژانس‌های بارداری تحت نظر متخصص): تجویز اسمولول در شرایط حیاتی و اورژانسی مادر باردار صرفاً طبق پروتکل بیمارستانی و تحت نظر متخصص انجام میشود. [۱][۳][۵]
۲. شیردهی
۲. شیردهی (قابل استفاده در شرایط حاد درمانی): تحت نظارت پزشک در بیمارستان تجویز می‌گردد. [۱][۳]
موارد منع مصرف مطلق (افرادی که نباید این دارو را مصرف کنند)
- موارد منع مصرف اختصاصی اسمولول بر اساس وضعیت همودینامیک و الکترولیتی بیمار
تداخلات دارویی و غذایی
۴تداخلات مهم و شدید (مصرف همزمان نیازمند احتیاط ویژه یا ممنوع)
تداخل مهمپیامد بالینی: همواره لیست داروهای مصرفی خود را با پزشک یا داروساز بررسی نمایید.
منابع و مراجع علمی شماره‌گذاری‌شده در متن — اسمولول (Esmolol)
- [۱]Drugs.com: https://www.drugs.com/esmolol.html#dosage
- [۲]
- [۳]
- [۴]
- [۵]
- [۶]فارماکوپه ایران: فهرست رسمی دارویی ایران و سامانه تیتک سازمان غذا و دارو (IFDA) — کد ژنریک: 01494 | کد جهانی WHO ATC: C09CA01 (Esmolol).