دانشنامه جامع بالینی و راهنمای مصرف لوزارتان
اطلاعات علمی یکتا و ساختاریافته بر اساس مونوگراف‌های بین‌المللی (WHO ATC, Drugs.com, Medscape, DailyMed)
۱. بارداری (اکیداً ممنوع در بارداری (هشدار جعبه سیاه)): باعث آسیب شدید به کلیه جنین، کاهش مایع آمنیوتیک و مرگ جنین می‌شو
۲. شیردهی (توصیه نمی‌شود (مشاوره با پزشک)): به دلیل احتمال افت فشار خون در نوزاد نارس، در دوران شیردهی داروهای جایگزین ت
معرفی، مکانیسم اثر و موارد مصرف
۱لوزارتان با شل کردن و گشاد کردن رگ‌های خونی، فشار خون را پایین می‌آورد، بار کاری قلب را کم می‌کند و از کلیه‌های بیماران دیابتی محافظت می‌نماید. [۱][۴]
آنتاگونیست انتخابی و رقابتی گیرنده نوع ۱ آنژیوتانسین II (گیرنده AT1) در عضلات صاف عروق و غده آدرنال. لوزارتان و متابولیت کربوکسیلیک اسید فعال آن (E-3174 که ۱۰ تا ۴۰ برابر قوی‌تر است) انقباض عروقی و ترشح آلدوسترون را مهار میکنند و برخلاف مهارکننده‌های ACE باعث تجزیه برادی‌کینین و سرفه خشک نمی‌شوند. همچنین اثر اوریکوزوریک ملایم (کاهش اسید اوریک سرم) دارد. [۲][۵]
مدت زمانی که طول می‌کشد تا اولین علائم اثر درمانی دارو در بدن ظاهر شود.
زمانی که غلظت دارویی در پلاسما و بافت هدف به بالاترین حد اثربخشی می‌رسد.
طول دوره فعال بودن اثر درمانی دارو در بدن قبل از متابولیسم و دفع نهایی.
موارد مصرف تایید شده (Approved Indications)
- درمان فشار خون بالا (Hypertension) به تنهایی یا همراه با سایر داروهای کاهنده فشار خون [۱][۲][۵]
- محافظت از کلیه و کاهش دفع پروتئین ادرار در نفروپاتی دیابتی (دیابت نوع ۲ همراه با فشار خون) [۱][۲][۵]
- کاهش خطر سکته مغزی در بیماران مبتلا به فشار خون بالا و بزرگی بطن چپ قلب (LVH) [۱][۵]
کاربردهای غیر تایید شده (پژوهشی و بالینی)
- کاهش فشار خون در بیماران مبتلا به نقرس یا اسید اوریک بالا — علت تجویز: لوزارتان تنها داروی خانواده ARB است که با مهار بازجذب اورات در توبول کلیه (URAT1)، اسید اوریک خون را کاهش می‌دهد. [۲]
مقدار و نحوه مصرف و نکات طلایی
۲دوز شروع معمول: ۵۰ میلیگرم یک‌بار در روز (یا ۲۵ میلیگرم در دو نوبت صبح و شب)؛ در صورت نیاز قابل افزایش تا حداکثر ۱۰۰ میلیگرم در روز (۵۰ میلیگرم هر ۱۲ ساعت یا ۱۰۰ میلیگرم یک‌بار در روز) (مدت درمان: درمان نگهدارنده دائمی کنترل فشار خون) [۱][۲][۵]
همراه یا بدون غذا (تفاوتی ندارد) (مصرف دارو با غذا یا شکم خالی تفاوتی ندارد. (مصرف همراه با یک لیوان آب کامل توصیه میشود).)
قرص‌های خط‌دار (۲۵ و ۵۰) قابلیت نصف شدن دارند (پزشکان غالباً درمان را با نصف قرص ۲۵ یا ۵۰ شروع کرده و به تدریج تنظیم میکنند.)
به محض یادآوری مصرف کنید؛ اگر نزدیک نوبت بعدی است از مصرف دو قرص همزمان خودداری نمایید.
هر روز در ساعت ثابت (یک‌بار در روز یا صبح و شب) (مصرف منظم در ساعت ثابت از نوسان فشار خون در طول شبانه‌روز جلوگیری می‌کند.)
عوارض جانبی، احتیاط و منع مصرف
عوارض شایع و جدی، بارداری و شیردهی، و موارد منع مصرف مطلق
عوارض شایع و موقت (گذرا)
عوارض مهم و نیازمند مراجعه به پزشک
۱. بارداری
۱. بارداری (اکیداً ممنوع در بارداری (هشدار جعبه سیاه)): باعث آسیب شدید به کلیه جنین، کاهش مایع آمنیوتیک و مرگ جنین میشود؛ به محض اطلاع از بارداری باید با داروی ایمن جایگزین شود. [۱][۳][۵]
۲. شیردهی
۲. شیردهی (توصیه نمی‌شود (مشاوره با پزشک)): به دلیل احتمال افت فشار خون در نوزاد نارس، در دوران شیردهی داروهای جایگزین ترجیح داده می‌شوند. [۱][۳]
موارد منع مصرف مطلق (افرادی که نباید این دارو را مصرف کنند)
- دوران بارداری (هشدار جعبه سیاه FDA)
- تنگی دوطرفه شریان کلیوی
- مصرف همزمان با داروهای حاوی آلیسکیرن یا مهارکننده‌های ACE (انالاپریل، کاپتوپریل) در بیماران دیابتی
تداخلات دارویی و غذایی
۴تداخلات مهم و شدید (مصرف همزمان نیازمند احتیاط ویژه یا ممنوع)
تداخل مهمپیامد بالینی: خطر افزایش شدید پتاسیم خون (هیپرکالمی) و آریتمی قلبی [۱][۲][۵]
پیامد بالینی: کاهش دفع کلیوی لیتیوم و مسمومیت شدید با لیتیوم [۱][۲][۵]
تداخلات نیازمند فاصله زمانی یا تنظیم دوز
رعایت فاصله زمانیکاهش اثر کاهنده فشار خون لوزارتان و افزایش خطر نارسایی حاد کلیه [۱، ۲، ۵]
منابع و مراجع علمی شماره‌گذاری‌شده در متن — لوزارتان (Losartan)
- [۱]Drugs.com: https://www.drugs.com/losartan.html#dosage
- [۲]
- [۳]
- [۴]
- [۵]
- [۶]فارماکوپه ایران: فهرست رسمی دارویی ایران و سامانه تیتک سازمان غذا و دارو (IFDA) — کد ژنریک: 01822 | کد جهانی WHO ATC: C09CA01 (Losartan).